Σοβαρές ενστάσεις για την πορεία της κτηματογράφησης στην Κρήτη εκφράζουν οι Δικηγορικοί Σύλλογοι Ηρακλείου και Χανίων, κάνοντας λόγο για χιλιάδες σφάλματα, ασφυκτικές προθεσμίες και άμεσο κίνδυνο για τα ιδιοκτησιακά δικαιώματα των πολιτών.
Με ανακοινώσεις και ανοιχτές επιστολές προς τους αρμόδιους φορείς, οι δικηγόροι ζητούν ουσιαστικές παρεμβάσεις, μεγαλύτερο χρόνο για διορθώσεις και ειδική μέριμνα για τις ιδιαιτερότητες της Κρήτης.
Ο Δικηγορικός Σύλλογος Ηρακλείου επισημαίνει ότι μετά την έναρξη της ανάρτησης των προσωρινών κτηματολογικών στοιχείων στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου, στις 25 Μαΐου 2026, έχουν εντοπιστεί πολλά λάθη τόσο στο ιδιοκτησιακό καθεστώς όσο και στη χωρική αποτύπωση ακινήτων.
Όπως τονίζεται, η δίμηνη προθεσμία για την υποβολή αιτήσεων διόρθωσης δεν επαρκεί, ειδικά σε περιπτώσεις που απαιτείται νομική και τεχνική υποστήριξη από δικηγόρους και μηχανικούς.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται σε ζητήματα χρησικτησίας, κληροτεμαχίων, πράξεων εφαρμογής, δασικών χαρτών και εκτάσεων που αποδόθηκαν στο Ελληνικό Δημόσιο λόγω δασικού χαρακτήρα, χωρίς, όπως υποστηρίζεται, να έχει αποδειχθεί η κυριότητα του Δημοσίου.
Ο Σύλλογος ζητά η προθεσμία για ενστάσεις και αιτήσεις διόρθωσης στο Ηράκλειο να παραταθεί από τους 2 μήνες στους 12 μήνες, ώστε οι πολίτες να μπορέσουν να ελέγξουν τα στοιχεία, να συγκεντρώσουν τα απαραίτητα έγγραφα και να ασκήσουν τα δικαιώματά τους χωρίς τον κίνδυνο απώλειας περιουσίας.
Παράλληλα, ζητείται λύση για τις περιπτώσεις όπου το Ελληνικό Δημόσιο εμφανίζεται ως κύριος λόγω δασικού χαρακτήρα της έκτασης, χωρίς να προσκομίζει τίτλο, καθώς και δυνατότητα υποβολής δηλώσεων για δικαιώματα που δηλώνονται για πρώτη φορά.
Αντίστοιχες ανησυχίες εκφράζει και ο Δικηγορικός Σύλλογος Χανίων, ο οποίος με ανοιχτή επιστολή κάνει λόγο για ζητήματα που αφορούν περιουσίες δεκάδων χιλιάδων πολιτών.
Σύμφωνα με τον Σύλλογο, η ανάρτηση των στοιχείων στην Περιφερειακή Ενότητα Χανίων επιβεβαίωσε τα προβλήματα που είχαν επισημανθεί εδώ και καιρό, ιδιαίτερα σε σχέση με την απόδοση ιδιοκτησιών στο Ελληνικό Δημόσιο λόγω του φερόμενου δασικού χαρακτήρα τους.
Όπως αναφέρεται, υπάρχουν περιπτώσεις όπου δεν έχουν ληφθεί υπόψη στοιχεία που είχαν προσκομίσει οι πολίτες, ενώ καταγράφονται και σφάλματα στην αποτύπωση ιδιοκτησιών, ακόμη και όταν οι δηλώσεις συνοδεύονταν από τοπογραφικά.
Ο Δικηγορικός Σύλλογος Χανίων καταγγέλλει επίσης ότι δεν παρέχεται στους δικηγόρους πρόσβαση στις εγγραφές της κτηματογράφησης, γεγονός που δυσκολεύει ουσιαστικά τον έλεγχο και τη διόρθωση των λαθών για λογαριασμό των πολιτών.
Στα Χανιά, η προθεσμία για διορθώσεις λήγει στις 27 Ιουλίου 2026, με τον Σύλλογο να χαρακτηρίζει τον χρόνο απολύτως ανεπαρκή για τη διόρθωση δεκάδων χιλιάδων δικαιωμάτων και εγγραφών.
Για τον λόγο αυτό ζητείται παράταση των προθεσμιών τουλάχιστον κατά 18 μήνες, τόσο για τη διόρθωση των εγγραφών όσο και για την εξέταση των ενστάσεων.
Οι δύο Σύλλογοι υπογραμμίζουν ότι το ζήτημα δεν είναι τυπικό, αλλά αφορά την ασφάλεια των συναλλαγών, την προστασία της ιδιοκτησίας και τη δυνατότητα των πολιτών να υπερασπιστούν αποτελεσματικά τα δικαιώματά τους.
Παράλληλα, καλούν την Πολιτεία, τα συναρμόδια υπουργεία, τους δήμους, την Περιφέρεια, το Κτηματολόγιο και τους βουλευτές της Κρήτης να κινηθούν άμεσα, ώστε να δοθούν λύσεις πριν τα προβλήματα μεταφερθούν στο λειτουργούν Κτηματολόγιο και οδηγήσουν σε νέα δικαστική ταλαιπωρία χιλιάδες ιδιοκτήτες.
Η ανακοίνωση του Δικηγορικού Συλλόγου Ηρακλείου: «Ο Δικηγορικός Σύλλογος Ηρακλείου, στο πλαίσιο του θεσμικού του ρόλου, λαμβάνοντας υπόψη την έναρξη της ανάρτησης των προσωρινών κτηματολογικών στοιχείων στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου στις 25-5-2026, διαπιστώνει ότι τα σφάλματα που έχουν εμφιλοχωρήσει στη διαδικασία και αποτυπώνονται στα αποτελέσματα της ανάρτησης και η ασφυκτική προθεσμία διόρθωσης αυτών, θέτουν σε άμεσο κίνδυνο τα ιδιοκτησιακά δικαιώματα των πολιτών, το δικαίωμα τους για παροχή έννομης προστασίας και προηγούμενης ακρόασης και την ασφάλεια των συναλλαγών.
Από την πληθώρα σφαλμάτων που διαπιστώνονται τόσο στην νομική, (ιδιοκτησιακό καθεστώς), όσο και στην τεχνική (χωρική αποτύπωση) πληροφορία των ακινήτων αποδεικνύεται ότι επεξεργασία των δηλώσεων δεν έγινε -για μία ακόμη φορά- με τη μέγιστη επιμέλεια και με γνώμονα το συμφέρον των πολιτών.
Πέραν της γενικής και καθολικής αυτής διαπίστωσης είναι σαφές επίσης ότι δεν λήφθηκαν υπόψιν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά που επικρατούν στην Κρήτη και συγκεκριμένα: πληθώρα δικαιωμάτων που εδράζονται στον καθ’ όλα νόμιμο τρόπο κτήσης κυριότητας με χρησικτησία, κληροτεμάχια που δημιουργούν «αναγκαστικά» εξ αδιαιρέτου συγκυριότητες, πράξεις εφαρμογής οι οποίες χρήζουν διόρθωσης, κυρωμένοι δασικοί χάρτες και εκτάσεις δασικού χαρακτήρα, οι οποίες αποδόθηκαν στο Ελληνικό Δημόσιο, χωρίς αυτό να αποδείξει την κυριότητά του, εκτοπίζοντας δηλωμένα δικαιώματα ιδιωτών, κατά παράβαση του νομοθετικού καθεστώτος που διέπει τις δασικές εκτάσεις στην Κρήτη.
Η έκταση και η φύση των σφαλμάτων που διαπιστώνονται, σε συνδυασμό με την παράλειψη του σταδίου της προανάρτησης, της πολυπλοκότητας της διαδικασίας διόρθωσης, όσον αφορά στις παραπάνω, ιδιαζόντως δύσκολες περιπτώσεις, της ανάγκης συνδρομής δικηγόρων και μηχανικών και του κόστους που απαιτείται για τις παραπάνω διορθώσεις, καθιστούν την δίμηνη προθεσμία υποβολής αιτήσεων διόρθωσης ανεπαρκή και θέτουν σε άμεσο κίνδυνο τα ιδιοκτησιακά δικαιώματα των πολιτών.
Περεταίρω, σοβαρό πρόβλημα έχει δημιουργηθεί με ιδιοκτησίες στην περιοχή της Νέας Αλικαρνασσού, το οποίο χρήζει νομοθετικής παρέμβασης, καθώς και με την αποτύπωση κοινοχρήστων χώρων, δρόμων και ρεμάτων, σύμφωνα με τις δηλώσεις του αρμόδιου αντιδημάρχου Πολεοδομίας του Δήμου Ηρακλείου.
Τονίζεται ότι η πλειοψηφία των δικαιούχων εγγραπτέων δικαιωμάτων στις περιοχές που αφορά η ανάρτηση, διαθέτουν ακίνητα σε περιοχές που ήδη υφίσταται λειτουργούν κτηματολόγιο, (προκαποδιστριακός Δήμος Ηρακλείου, Δήμοι Βιάννου, Αρχανών – Αστερουσίων, Μινώα Πεδιάδας, Φαιστού και Γόρτυνας). Ομοίως στις ανωτέρω κτηματογραφήσεις είχαν εμφιλοχωρήσει τόσο πολλά σφάλματα, ώστε από το έτος 2010, δηλαδή εδώ και 16 χρόνια, όσον αφορά στην πόλη του Ηρακλείου, ακόμα δεν έχει καταστεί εφικτό να αποκατασταθεί η ορθότητα των πρώτων κτηματολογικών εγγραφών. Οι πολίτες έχουν ήδη επιβαρυνθεί και εξακολουθούν να επιβαρύνονται με μεγάλη ταλαιπωρία, έξοδα και δικαστικούς αγώνες, προκειμένου να μην απωλέσουν τις ιδιοκτησίες τους, στα δικαστήρια εκκρεμεί τόσο μεγάλος αριθμός κτηματολογικών υποθέσεων, ώστε υπερδιπλασιάστηκε ο αριθμός των κτηματολογικών δικαστών, το δε Κτηματολογικό Γραφείο Κρήτης, αδυνατεί να ανταπεξέλθει στον υπέρμετρο αριθμό αιτήσεων διόρθωσης σφαλμάτων και εξέτασης των αποφάσεων επιτροπών ενστάσεων της προηγούμενης κτηματογράφησης, οι οποίες έχουν μεταφερθεί ως εκκρεμότητα σε αυτό.
Η λήξη της ανεπαρκούς δίμηνης προθεσμίας αιτήσεων διόρθωσης θα σημάνει την μεταφορά όλων των προβλημάτων της κτηματογράφησης στο λειτουργούν κτηματολόγιο, το οποίο συνεπάγεται αναπόδραστα τον πολλαπλασιασμό του χρόνου και του κόστους διόρθωσης των κτηματολογικών σφαλμάτων, την οικονομική αδυναμία μεγάλης μερίδας των πολιτών να ανταπεξέλθουν στις παραπάνω διαδικασίες και το απόλυτο χάος στο ήδη επιβαρυμένο Κτηματολογικό Γραφείο Κρήτης, στο οποίο εκκρεμούν πράξεις κατατεθειμένες ακόμα και από το έτος 2021.
Ο Δικηγορικός Σύλλογος Ηρακλείου έχοντας εκ του θεσμικού του ρόλου την ευθύνη προστασίας των δικαιωμάτων των πολιτών και εκ της καθημερινής ενασχόλησης των μελών του, δικηγόρων Ηρακλείου, την άμεση γνώση όλων όσων συνεπάγεται η λήξη της προθεσμίας διόρθωσης των σφαλμάτων της ανάρτησης, ζητά μετ’ επιτάσεως:
i.Την παράταση της προθεσμίας υποβολής ενστάσεων και αιτήσεων διόρθωσης στο πλαίσιο της ανάρτησης των προσωρινών κτηματολογικών στοιχείων στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου, από δύο (2) μήνες σε δώδεκα (12) μήνες, ώστε:
Α) Οι πολίτες να έχουν επαρκή χρόνο για τον έλεγχο των κτηματολογικών στοιχείων, τη συγκέντρωση των αναγκαίων τίτλων και αποδεικτικών εγγράφων και τη λήψη νομικής και τεχνικής συνδρομής για την άσκηση των νόμιμων δικαιωμάτων τους.
Β) Να ενημερωθούν και να συνεργαστούν όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς: Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, αρμόδιες Διευθύνσεις Υπουργείων, στην αρμοδιότητα των οποίων άπτονται τα παραπάνω ζητήματα, Δήμοι, Περιφέρεια, Κτηματολόγιο, καθώς και οι βουλευτές του Ηρακλείου, ώστε να εξευρεθούν λύσεις.
Γ) Να γίνουν οι αναγκαίες νομοθετικές παρεμβάσεις, όπου αυτό απαιτείται, προκειμένου, όπου είναι εφικτό, να δοθούν λύσεις συλλογικές και να μην αναγκάζονται οι πολίτες να προσφεύγουν στα δικαστήρια.
ii. Την άμεση εξεύρεση λύσης για τις δηλώσεις κυριότητας του Ελληνικού Δημοσίου, οι οποίες έγιναν δεκτές με μόνη αιτία τον δασικό χαρακτήρα της έκτασης. Συγκεκριμένα να υπάρξει σχετική πρόβλεψη κατά τη διαδικασία της υποβολής αιτήσεων διόρθωσης ώστε στις περιπτώσεις που δεν προσκομίζει τίτλο το Ελληνικό Δημόσιο να προκρίνεται το δικαίωμα του ιδιώτη.
iii. Τη δυνατότητα υποβολής δηλώσεων για δικαιώματα που δηλώνονται για πρώτη φορά, ανεξαρτήτως του τρόπου κτήσης.
iv. Την ενίσχυση των μηχανισμών ενημέρωσης και υποστήριξης των πολιτών, με σαφείς οδηγίες, προσβάσιμη πληροφόρηση, επαρκή στελέχωση των γραφείων κτηματογράφησης και δυνατότητα ουσιαστικής εξυπηρέτησης.
Ο Δικηγορικός Σύλλογος Ηρακλείου δηλώνει ότι θα σταθεί αρωγός των πολιτών στην αντιμετώπιση των παραπάνω προβλημάτων, θα ηγηθεί πρωτοβουλιών που άπτονται των νομικών θεμάτων αντιμετώπισης αυτών και καλεί σε σύμπραξη όλους τους ενδιαφερόμενους φορείς» .
Η ανοικτή επιστολή από τον Δικηγορικό Σύλλογο Χανίων, με θέμα «Κτηματογράφηση Π.Ε. Χανίων – Ζητήματα που άπτονται των περιουσιών δεκάδων χιλιάδων πολιτών»:
Αξιότιμε κ. Πρωθυπουργέ, κυρίες και κύριοι,
με την παρούσα ανοικτή επιστολή μας εκφράζουμε τη δυσαρέσκεια μας και την έντονη ανησυχία μας για την εξέλιξη της διαδικασίας κτηματογράφησης στην Περιφερειακή Ενότητα Χανίων.
Όπως γνωρίζετε, τη Δευτέρα 25-05-2026 αναρτήθηκαν τα στοιχεία της κτηματογράφησης στην Π.Ε. Χανίων (όπως και την ίδια ημέρα στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου της Περιφέρειας Κρήτης).
Η ανάρτηση των στοιχείων αυτών επιβεβαίωσε δυστυχώς τις ανησυχίες μας και ανέδειξε τα προβλήματα για τα οποία είχαμε έγκαιρα ενημερώσει τους αρμόδιους φορείς με συνεχείς παρεμβάσεις μας καθ’ όλη τη διάρκεια της κτηματογράφησης αλλά και ειδικά φέτος, στα πλαίσια ευρείας σύσκεψης που έγινε στις 24 Μαρτίου 2026 στο Δημαρχείο Χανίων με διοργανωτές τον Δικηγορικό Σύλλογο Χανίων και το ΤΕΕ / Τμήμα Δυτικής Κρήτης, με την παρουσία όλων των τοπικών βουλευτών και των φορέων των Χανίων.
Μετά την ευρεία αυτή σύσκεψη όπου αναδείξαμε τα ζητήματα της εσφαλμένης και παράνομης απόδοσης των ιδιοκτησιών των πολιτών στο Ελληνικό Δημόσιο με μόνη αιτιολογία του φερόμενου δασικού τους χαρακτήρα στον αναρτημένο Δασικό Χάρτη.
Δηλαδή, όπου στο Δασικό Χάρτη εμφανίζονται εκτάσεις υπαγόμενες στη δασική νομοθεσία, το Δημόσιο, διά της Διεύθυνσης Δασών, κατά παράβαση της κείμενης νομοθεσίας, προβάλλει δικαιώματα ιδιοκτησίας. Ταυτόχρονα εκκρεμούν χιλιάδες αντιρρήσεις ενώπιον των αρμοδίων Επιτροπών κατά του αναρτημένου Δασικού Χάρτη, ενώ δεν έχουν ληφθεί υπόψη ήδη εκδοθείσες αποφάσεις των επιτροπών αυτών.
Για τα ζητήματα αυτά ο Δικηγορικός Σύλλογος μαζί με το ΤΕΕ / Τμήμα Δυτικής Κρήτης έχει προτείνει και προωθήσει σαφείς και συγκεκριμένες νομοθετικές παρεμβάσεις, πλην όμως αυτές δεν έχουν υιοθετηθεί από τα συναρμόδια Υπουργεία, μολονότι αναγνωρίζεται η βασιμότητά τους.
Τα ασφυκτικά όρια χρηματοδότησης του έργου από το Ταμείο Ανάκαμψης σε καμία περίπτωση δεν δικαιολογούν την προχειρότητα των αποτελεσμάτων της κτηματογράφησης, κατά τα οποία σε πλείστες όσες περιπτώσεις προκύπτει ότι δεν έχουν ληφθεί καν υπόψη τα προσκομισθέντα από τους πολίτες στοιχεία.
Τις ίδιες ανησυχίες εκφράζουν όλοι οι Δικηγορικοί Σύλλογοι, ήδη κατά την Ολομέλεια των Δικηγορικών Συλλόγων Κρήτης την 23η Μαΐου 2026.
Ώστε ενόψει του γεγονότος ότι:
Υπάρχουν σφάλματα μη ορθής αποτύπωσης στον χάρτη ιδιοκτησιών, μολονότι οι δηλώσεις τους συνοδεύονταν με τοπογραφικά.
Δεν παρέχεται το δικαίωμα πρόσβασης στους Δικηγόρους στις εγγραφές της κτηματογράφησης, ενώ αυτό θα έπρεπε να ήταν αυτονόητο για να μπορέσουν να προβούν σε διορθώσεις σφαλμάτων και έρευνα για τους εντολείς τους.
Έχει δοθεί προθεσμία μόλις δύο μηνών, ήτοι μέχρι την 27 Ιουλίου 2026, για να διορθωθούν δεκάδες χιλιάδες δικαιώματα και εγγραφές, διαδικασία για την οποία ακόμη και αν ασχολείται νυχθημερόν το επιστημονικό δυναμικό του νομού Χανίων είναι αδύνατο να ανταπεξέλθει.
Υπάρχουν μεγάλες καθυστερήσεις και δυσλειτουργία της πλατφόρμας στην οποία εισέρχονται οι πολίτες με τους κωδικούς τους για να ελέγξουν αν έχουν γίνει δεκτές οι δηλώσεις τους, ενώ σε κάθε περίπτωση δεν δύνανται να ενημερωθούν για ποιο λόγο έχει απορριφθεί δήλωσή τους, αλλά θα πρέπει να προσέρχονται στο οικείο γραφείο κτηματογράφησης με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την ταχύτητα της διαδικασίας αλλά και τον αυξημένο φόρτο των ίδιων των υπαλλήλων της κτηματογράφησης.
Ζητάμε:
• Την άμεση νομοθετική παρέμβαση της Πολιτείας και υιοθέτηση των προτάσεών μας, βελτιωτικές της κείμενης νομοθεσίας.
• Την αποδοχή δηλώσεων δικαιωμάτων για τις οποίες υπάρχει νόμιμος τίτλος ιδιοκτησίας πριν το 2021.
• Την παράταση των προθεσμιών για τη διόρθωση των εγγραφών στην κτηματογράφηση τουλάχιστον κατά δεκαοκτώ (18) μήνες.
• Την αντίστοιχη παράταση για την εξέταση των υποβληθεισών ενστάσεων κατά δεκαοκτώ (18) μήνες.
